بهترین مرجع مسجد غدیر باباعلی مشهد

این نصیب از مسجد دامغان ، تا سال ۱۳۴۰ هـ.ش مخروبه بود، که به کوشش همسایه و مسجد غدیر بلوار معلم مشهد معماران محلی همانند حاج علی اصغر مرشدی احیا شد. مـسـجـد در صحنی به مساحت ۶۹۵ / ۵ متر و در ساخته شد. ایـن مسجد، به استثنای چهارستون باریک حمل کننده نورگیر که به صورت گنبد مسجدالاقصی تشکیل شده ردیف امتداد بازار قدیم شهر، ایجاد شده است.

در قسمت غرب مسجد تاریخانه ایـن صـحـن سرویس بهداشتی و وضوخانه مسجد جای‌دارد، که بوسیله یک درب ورودی به قسمت چهارم پیوند میخورد در شمال این قسمت نورگیری قرار گرفته میباشد که یکسری پنجره به بازار داراست. قسمت زنانه مسجد به طور بالکن میباشد و در قسمت شرقی قراردارد.

چهار در بلندمرتبه توسط سه پلکان صحن داخلی را بـه حـیاط مـتصـل می نماید در جنوب غربی ساختمان دری جای دارد که سازه را به صحن قسمت چهارم متصل می کند.

خصوصیت های معماری مسجد تاریخانه
مسجد دامغان پلانی مستطیل صورت دارااست که به طور یک شبستان مسجد غدیر فلاحی مشهد در جهت قبله با یک ایوان مرکزی و رواقی در حوالی آن میباشد.
مسجد تاریخانه شبستان هفت دهانه داراست که دو دهانه آن در طرفین در راستای رواقها و پنج دهانه در نمای اساسی به چشم میخورد.
ستونهای مسجد تاریخانه ۳۴ عدد بوده که موقتی ۲۶ عدد آن ها ما‌نده میباشد که ۱۸ ردیف آن در شبستان اساسی واقع و سایر در نزدیکی تراس قرار دارا‌هستند.
ستونها با آجرهایی به بعدها ۷ × ۳۴ × ۳۴ سانتی متر مشابه آجرهای زمان ساسانی تاسیس شده است. فضا هر ردیف نزدیک به ۵ متر و قطر آن حدود ۱/۶ متر میباشد.
در شبستان مهم مسجد دامغان ، دهانه میانی عظیم خیس میباشد و در آن محراب و منبر قرار داشته میباشد که اکنون صرفا محل محراب آن مانده و منبر آن نزدیک به سالهای ۱۳۵۵-۱۳۵۶ ش تخریب شد‌ه‌است.
منبر مسجد دامغان، که در درون مسجد درست شده، وجه اشتراک بیشتری با منبر مسجد بابا غدیر مشهد قبطیان داراست و افزون بر آن بیشتر از خشتهای گلی یا این که چوب در آن مصرف شده میباشد.
از‌آن‌جا‌که آجر های گلی جانشین سنگ در کشور ایران باستان بوده، به راحتی می اقتدار خاطرنشان کرد که صورت سه گوش و پله دار آن منبر در تاریخانه دامغان، به عبارتی صورت تغییریافته منبر سنگی قبطیان میباشد.
در ضلع غربی شبستان مسجد تاریخانه یک درگاهی دیده میشود که به طور ورودیهای زمان ساسانی میباشد و با اعتنا به اثر ها و شواهد به دست آمده در‌این محل احتمالا ورودی به بخش شبستان زمستانی و مسقف مسجد بوده میباشد.
تراس مسجد با رواقهایی تسلط گردیده که‌این رواقها مسقف بوده و طاق آهنگی به به عبارتی صورت طاقهای شبستان داشته اند.
قوسها و تویزه های رواقهای مسجد تاریخانه بر دیوار سمت عقب آن‌ها عمود میباشد و این به عبارتی روشی میباشد که در بخش اعظمی از بناهای باستانی کشور‌ایران، به عنوان مثال در بنای تراس کرخه که احتمالا در طول اشکانیان تشکیل‌شده، به عمل رفته میباشد.
ورودی مهم مسجد دامغان از سمت ضلع شرقی بوده، اکنون به جهت حاد شدن اتاقهای روبه روی شبستان، یکی‌از ورودیهای اتاق ها برای ورودی مسجد به کارگیری میگردد.
در ضلع شرقی مسجد دامغان و همینطور در پشت شبستان پشت بندهایی تولید و گردیده‌است که منحصر پشت شبستان سابق بوده اند.
در سال ۱۳۵۴ ش، که پشت بندهای ضلع شرقی تاسیس شده، این پشت مسجد بابا قدرت مشهد بندها نیز نوسازی و ترمیم گردیده اند. در همین سال به هنگام تعمیر و تجدید بنا مسجد کف تراس و رواقها را آجرفرش کرده و کف ایوان راپایین خیس از سطح رواقها در حیث گرفته اند.
محراب مسجد تاریخانه طاق نمایی عمیق با قوسی مازه دار و پلان و مستطیل صورت دارااست.
در محراب محل منحصر ایستادن میباشد که ۵۰ سانتی متر زیر خیس از کف مسجد جای دارد.
طول این محراب ۳۳۵ و پهنا دهانه آن ۱۴۲ سانتی متر میباشد.

معماری مسجد جامع قزوین
گنبد باشکوه، مناره های مجلـل، ایـوان هـای بلند، گـچ بـری هـای بی بدیل مسجد غدیر بلوار معلم مشهد و ساختار آن نشانگر شایسته ترین مدل معماری اسلامی و هنرمنـدی عـصر سلجوقی و صفوی میباشد.
درها و سردرهای مسجد جامع قزوین در سده هفتم ه.ق درهای زیادی داشت، البته بعداز حمله مغول، تا زمان صفویه از احوال مسجد و درهای آن استحضار صدق در چنگ وجود ندارد.
مسجد جامع قزوین در مشرق دارنده دو در تودر تو و در شمال غرب درب دیگری دارااست.
درب شرقی که مقابل خیابان شهدا واقع گردیده است، سردری باشکوه مسجد غدیر فلاحی مشهد و مجلل دارااست که مؤسس آن ناشناخته میباشد، چون کتیبه آن ریخته گردیده و صرفا یک سطر آن مانده میباشد که خوانده میشود«برکاری کیخسرو غلام خاصه شریفه، به اتمام رسید.»
تراس مسجد به صورت مربع مستطیل، درازای آن از شرق به غرب بوده و مساحت آن متجاوز از چهار هزار متر میباشد.
در چهار جهت تراس مسجد جامع قزوین ، چهار حیاط مرتفـع قـرار داراست.
ایـوان جنوبی مسجد جامع قزوین از سایر حیاط ها برتر میباشد.
دو مناره قشنگ در دو طرف حیاط شـمالی، سـر بـه افق مسجد بابا غدیر مشهد کشیده میباشد.
دو گوشواره دو طرف تراس جنوبی قراردارد که طاقهای اشکوب اولیه را با خشت ساخته اند، از نصفه بـه بـالای آن را جـای پنجره ای نهاده و روی آن را سپید کرده اند.
در دو سوی هر تراس مسجد جامع قزوین ، دو رواق وقت گیر میباشد که هر رواق بـه نـام امـام جماعت یا این که پیش نمازی بود که سالها در آنجا نماز می گذاشت.
میان رواقهای جنوبی، دو صفه میباشد، یک کدام از به نـام طـاق هـارونی که بنای آن منسوب به هارون الرشید مسجد بابا قدرت مشهد میباشد و دیگری که طاق احمدیه یا این که طاق حلاج اسم دارااست.
مسجد جامع قزوین چهـار ایـوان داراست.

تاق و تلاش آن در بدنه میدانهای شهری
میدان های دارای اسم و رسم کشور ایران یا این که میدانهای شهری اهل ایران، به مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد تناسب عمل هایی که در گوشه خویش داشته اند، آیتم مراجعه عامه مردم بوده اند. این سعی دربرگیرنده خریدوفروش ، بیتوته و تماشا و تدارک آسایش اقلیمی در عرصه ی میدان ها بوده میباشد.

این عملکردها در پوسته سه سیرتکامل فرمی «حجره و حجره تاق نما» ، «تاقنما» ، و «رواق» به میدانها لینک میخورند. از‌آنجا که جداره ها خلال تمجید کالبدی میدان در خلق و خوی نام و نشان خیالی آن ها نقش بارزی دارااست؛ تلاش معماری میدان در کشور ایران گزینه رسیدگی بر شالوده سه سیرتکامل فوق احصا می‌گردد:

1.اولیه سیرتکامل، میادین دارنده حجره و حجره تاق نما می‌باشند . خواسته از حجره فضایی مانند اتاق در میادین یا این که بازارها، تراس مساجد، مدرسه ها و خانقاه ها با کاربری تجاری یا این که غیرتجاری میباشد.

نقش موادتشکیل دهنده تاقی در‌این سیرتکامل، تولید حجره هایی با عملکردهای متفاوت در اشکوب اولیه و دوم میدان هست. چنانکه حجره های طبقه همکف میدان نقش عالم دارنده کاربری تجاری و حجره های طبقه ی همکف و فوقانی میدان توپخانه به ترتیب دارنده کاربری انباری و اقامتی برای آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد محافظت زنبورک ها و توپ ها و اسکان زنبورکچی ها و توپچی ها بوده میباشد از و سوی دیگر در‌این سیرتکامل با نوع دیگر از کارکرد ارکان تاقی در طبقه فوقانی میدان نقش دنیا مواجه هستیم که ترکیبی متشکل از حجره در پشت و تاق نما در جلو میباشد که در پیمان صفوی دارنده کاربری استراحتگاهی بوده میباشد.در‌این استیناف از آنان با تیتر حجره تاق نما مذکور می گردد.

2.سیرتکامل ی دوم مشمول معماری میدان میباشد که دارنده تاق نما میباشد. در یک نگاه کلی تاق نما را می قدرت جزء طلاق ناپذیر جداره ی اکثری از میدان های تاریخی دانست که سازه بر دلایل مختلفی برای مثال برای ساخت محصوریت مانند جداره پیرامون عمارت خوب قاپو در میدان نقش دنیا و جداره متصل به عمارت خزانه شاهی در میدان توپخانه به فعالیت گرفته گردیده‌است.

ولی شناسایی تاق نما درمعماری میدان های دارای شهرت کشور رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد ایران تحت عنوان یک سیرتکامل غیروابسته، برپایه نقش این عنصر در صورت دهی به ادغام پله‌پله در بدنه اساسی میدان و رفتار جداره های پیرامونی آنان انجام شده میباشد. تاق نماها،تحت عنوان ایوانی خرد یا این که قسمتی از دیوار که با تاسیس تاقی نادر عمق نماسازی و زینت و با تاق ضربی یا این که رومی پوشیده می گردند.

همانند سکویی عرصه ای را برای نشستن عموم و تماشای فضای میدان آماده میکرد.

3.نقش موادتشکیل دهنده تاقی میدان های دارای شهرت کشور‌ایران در سومی سیرتکامل، ساخت رواق پیرامون عرصه میدان میباشد. رواق ها، فضایی سرپوشیده و ردیف دار میباشند که از یک طرف مسدود بوده و برای رابطه عموما پیرامون یک دور و اطراف به شغل می‌روند. رواق های تاقی ایجادشده درین سیرتکامل میادین با پهنا ۶/۵ متری در میدان گنجعلی خان و حدود ۳ متری در سبزه میدان و ۳/۵ متری در میدان خان یزد در باب بی واسطه با نقش تجاری آن‌ها بوده و تکان عابران در پیرامون شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد میدان را تسهیل می نمود.

کاشی کاری مسجد روضه خوان لطف الله
کتیبه سردر
کتیبه سردر مسجد روحانی لطف الله مرتبط با شایسته ترین ثلث نویس عصر فرمان مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد روا عباس، معلم علیرضا عباسی میباشد. هر کس از طرف سلطان عباس کنیه شاهنواز خان گرفت. وی ضمن مهارت فوق العاده در نسخه ها و ثلث در نستعلیق نویسی هم مدل مخصوص خویش را داشتند. کتیبه های درون گنبد هم به مثابه کاشی مسجدی مدرن با قضیه لاجورد و خط نوشته های سپید میباشد، که مزین به تک تک آیه‌ها سوره آدینه و نصر میباشد.

کاشی کاری گنبد
معرق از پر ارزش ترین نحوه های کاشی کاری اهل ایران میباشد که در گنبد روحانی لطف الله به زیبایی اعمال گردیده‌است. نقوش اسلیمی، گل و بوته، پیچک های درهم، خوشنویسی های بی بدیل مدرس عباسی منجر گردیده کاشی کاری این گنبد از دیگر گنبد های کشور‌ایران متمایز خواهد آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد شد.

کاشی محراب مسجد روضه خوان لطف الله
این محراب شاهکاری از معماری اهل ایران میباشد. مقرنس و معرق کاشی آن بسیار دیده نواز میباشد. کتیبه های محراب را هم مدرس عباسی با روایاتی از رسول اسلام و شعرهای روضه خوان بهایی نوشته اند.

کلام اخر
مسجد روضه خوان لطف الله از زیباترین بناهای میراث از زمان حکومت صفوی در کشور‌ایران با او ژگی های منحصربه شخص و تزیینات کاشی کاری خوشگل از ماندگارترین مساجد معماری اهل ایران اسلامی این مملکت میباشد.

منحصربه‌فرد بودن مسجد روضه خوان لطـف الله و پرهیز از ورود اغیار رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد به آن منجر استثنائی بودن این مسجد نسبت به بقیه مساجد اصفهان گردیده است؛ عـدم وجـود صـحن و مناره که در همگی مساجد اسلامی جزء لاینفک سازه میباشد این اصلی را تأیید می نماید.

از خیره کننده‏ ترین هنرهاى به كار رفته در مسجد روحانی لطف الله كه زاییده ذوق وسلیقه و آمادگی هنرمندان معمار ایرانى میباشد، حل مشكل قبله در‌این مسجد میباشد كه در شرق میدان واقع میباشد.

مسجد روحانی لطف الله که در میدان نقش عالم اصفهان جای دارد در فهرست شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد به جا مانده جهانی یونسکو هم به تصویب رسیده میباشد.

مسجد جامع اردبیل، بازمانده مسجد کبیر و بزرگ ای میباشد که در زمان مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد های متعدد اسلامی به خصوص زمان سلجوقی صورت گرفته و تا اوایل عصر صفوی و آیتم به کارگیری قرار می گرفته میباشد.

اینکه از چه تاریخی مسجد روی اثر ها ماقبل اسلام سازه گردیده اطلاعی در اختیار وجود ندارد ولی ردپای مسجد در قرن ها اول اسلامی به چشم میخورد مسجد زمان سلجوقی و ایلخانی بسیار وسیع خیس و گسترده خیس از بنای فعلی بوده و بنای مو جود، فقط گنبدخانه و حیاط مسجد گران قدر را تشکیل می داده که فعلا به طور منفرد و مهجور در شمال شهر اردبیل قرار گرفته میباشد.

معماری مسجد جامع اردبیل (آدینه مسجد)
معماری مسجد جامع اردبیل دربرگیرنده آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد گنبد، شبستان، تراس، مناره، محراب و … است.
گنبد مسجد جامع اردبیل گنبد آجری بزرگی داشته که از بیرون با کاشی های آبی معمولی مزین بوده و بر بدور آن با کاشیهای معرق کتیبه هایی وجود داشته میباشد که به گذر زمان روز ها از میان رفته میباشد.
رویدادها روز ها گنبد این مسجد را فرو ریخته و آنچه امروزه مانده میباشد ، فقط دو بخش قوسی صورت ناقص از گنبد فرنگی و بخش محدودی از گچ بریهای گنبد داخلی را در چهار کناره فوقانی دیوارهای شبستان میباشد، بر بالای شیارها ، صرفا تعدادی ستون آجرچینی افقی باقیمانده میباشد و آحاد گنبد فرو ریخته میباشد.
گنبد مدور آجری مسجد جامع اردبیل بر شالوده مربع مستطیل شکلی به بعدها ۱۵ / ۲۰ × 50/15 متر قرار گرفته که خویش این محور در واقع امتداد چهار دیوار سازه پیش از تقسیم آن به هشت و شانزده ضلعی خرد میباشد.
شبستان محوطه ای میباشد مربع مستطیلی صورت به بعدها ۱۵/۰۵ × ۱۵/۲۰ متر. شبستان رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد دارنده چهار طاق والا در چهار ضلع میباشد که‌این چهارطاق در بخش انتهایی سازه، به وسیله دیوارچه ها و کاربندی ها و نیز فیل پوش ها به محوطه های هشت ضلعی و در غایت شانزده ضلعی تبدیل شد‌ه‌است.
حیاط دیرین مسجد فضایی میباشد سرپوشیده به بعد ها ۹ / ۱۰ × ۱۲ / ۵۲ متر و با یک طاق نمای بسته جنوبی به پهنا چهار متر و عمق ۲/۶ متر مشرف بر صحن سابق این سازه، که امروزه به بدنه شمالی شبستان مهم آدینه مسجد ملحق گشته میباشد.
اساسا حیاط رفیعی بوده، که با ویران گشتن و فرو ریختن طاق آن، در اواخر زمان ی زندیه و اوایل قول قاجاریه با بالا آوردن کف آن به طول ۲ متر و پوشانیدن سقف به وسیله الوارهای چوبی و تاسیس بام مسطح، این محوطه را به شبستان تبدیل کرده و فعلا، تحت عنوان مسجد از آن به کارگیری می کند، تراس و گنبدخانه در طی سلجوقی درست شده اند. .
سقف بر گردونه ۸ ردیف چوبی 4 × ۲ با شالی های سنگی شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد غیرمنتظم پایدار میباشد و سرستون ها به مدل کرنتی میباشند.
سقف این شبستان دارنده ۱۲۴ تیر چوبی میباشد.

طعـرض میدان امام اصفهان در حـدود ۱۶۰ متر اسـت، یعنی حـدود ۱۳ موازی طول.
بدنه پیرامون میدان نقش جهـان از به عبارتی زمان صفویه به صورت دوطبقه مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و به ارتفاعی که اینک وجود داراست بوده میباشد.این پیوستگی بدنه میدان به یار طول نسبتاً بلند بدنه که حدود۱۲ متر میباشد و در چهار نقطه با ابنیه مرتفع مشمول سردر مسجد جامع عباسی، سردر مسجد روضه خوان لطف الله، کاخ بهتر قاپو و سردر قیصریه مخلوط می‌شود، موجب می‌گردد که با دقت به دلیل تابش آفتاب که از سمت جنوب میباشد، همواره بخشی از فضای گشوده مقابل بدنه جنوبی در سایه باشد.
در ارتباط بدنه شرقی و غربی نیز به ترتیب در صبح و بعد از ظهر سـایه اندازی قابل قبولی به وجود آید که فضای مقابل حجره هـای دور و اطراف میدان را در سایه قرار داده و موجب توسعه حیطه آسایش می گردد.
محصوریت فضاهای شهری عاملی بسیار مطلوب برای کاهش تأثیر بادهای نا مطلوب میباشد که اکثر وقت ها گرما و گرد و غبار را به باطن فضاهای گشوده در اقلیم گرم و کم آب میاورند و به تهیه وضعیت محیطی در فضای گشوده میدان یاری می نماید.
میدان امام اصفهان در قبال باد و آفتاب پشتیبانی نسبی در اطراف جداره ها مهیا می شـود و به جهت ارتفاع و پهنا زیاد میدان، تأثیر جداره ها به تک تک حجم میدان نفوذ نمی نماید
به کار گیری از ارکان طبیعی آب و درخت در فضای گشوده میدان درختان آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد از لحاظ آسایش اقلیمی تأثیر قابل توجهی دارا‌هستند که عمدتاً شـامل ساخت‌و‌ساز برودت از روش سایه اندازی در قبال آفتاب و ساخت برودت ناشی از تبخیر آب جان دار در برگ و بقیه اندام درخت می شـود.
هم اینگونه عملیات تبخیری که توسـط درختـان در گوشه و کنار شکل میگیرد به خیر قادر است به کاستن از بی آبی آزاردهنده هوا یاری کنـد.
در عصر صفویه به مراد ساخت‌و‌ساز شـرایط مناسب محیطی در فضای گشوده میدان نقش جهـان اصفهان از سیستم بسیار نظام مند درختکاری و آبیاری مصرف شده بود.
محیط میدان در حوالی دکانها نهر لبریز آبی رنگ روان میباشد که در اواسط آن سنگ هایی برای رفت و آمد پیاده ها قرار داده اند و در بین این نهر و دکانها به خط بی واسطه درخت های مالامال شاخ و برگ و یکسـان کاشته اند پیاده روهای سنگی دور و بر نهر تقریبا یک پا یا این که ۳۰ سانتی متر از سطح زمین همسایه خویش فراتر بوده اند.
این اختلاف سطح می توانسته خویش نوعی ساخت‌و‌ساز حریم برای فضای میانی رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد میدان امام اصفهان که در آن زمانه برای بازی ها و مراسـم گوناگون به عنوان مثال بسازی چوگان و قیق اندازی آیتم استعمال قرار می گرفت باشد. اشخاص تماشاگر نیز در کنار نهرهای روان دور و اطراف میدان و در ذیل سایه درختان بازی ها را تماشا می کردند
استعمال از اتاقک های نصفه گشوده در فضای گشوده میدان از آن جا که قسمت های شمالی میدان امام اصفهان، روءیت کرد بسیار قابل قبولی را به میدان امام اصفهان و موادسازنده شـاخص آن دربرگیرنده مسجد جامع عباسی، مسجد روحانی لطف الله و کاخ بهتر قاپو داشتند، برای به کار گیری هر چه خوب از فضای گشوده میدان، اتاقک های چویی سریسته در نصیب شمالی میدان ساکن گردیده بود که درین اتاقک ها سرویس ها پذیرایی و سرویس ها مربوط به وقت ها فراغت مانند قهوه منزل ، شربت منزل و غیره بومی بود.
این اتاقک ها که با چوب و مصالح مدل تشکیل شده بودند، بعد ها نسبتاً بزرگی داشته و سرپوشیده بودند و حالتی شبیه رواق را به وجود آورده بودند که در کل ارتفاع بدنه شـمالی میدان وسیع شـده بود.
این اتاقک ها طبق ورقه ها با نهر و آبگینه آب مرتبط بودند. براین اساس تحت عنوان یک فضای نصفه گشوده، قوانینی مابین فضای بسته بازار و فضای تماما آزاد میدان داشتند و محیطی مطلوب را از لحاظ آسایش اقلیمی در فضای گشوده میدان به وجود می‌آورند.
به کار گیری از موادسازنده موقت چادر و خرگاه در فضای گشوده میدان نقش جهـان از‌آنجا که یکی‌از فعالیتهای عمده میدان در عصر صفویه بساط اندازی و دست فروشی در فضای گشوده میدان بود، دست فروشان و بساط اندازان برای ساخت‌و‌ساز اوضاع ایده آل اقلیمی چادرهایی را به طور چادر و خرگاه در فضای میانی میدان برپا می کردند، تا پناهی در قبال کارداران اقلیمی برای آن‌ها تولید نماید.
اکثر وقت ها بسـاط اندازان به مراد تولید آسایش در قبال کارداران اقلیمی مانـد تابش آفتاب در تحت خیمه یا این که چادر و خرگاه به عمل می پرداختند.
مطرح ترین عیب میدان امام اصفهان این میباشد که زیرا دیوارهای بازار کوتاه میباشد، دائما در معرض تابش آفتاب قرار گرفته و صرفا اولیه شـب ها عموم میتوانند برای گام زدن و تفریح به آنجا روی آورند.
طرح انـدازی میدان نقش دنیا به گونه ای که اینگونه معایبی در شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد آن به دستکم رسد فعالیت سادگی خلا و با بحران های زیادی روبه رو بود.یک کدام از معضل ها، بزرگی و مقیاس میدان بود که از یک طرف آن را به یک بیایان گرانقدر تبدیل میکرد که ساخت وضعیت آسایش اقلیمی در آن بسـیار دشوار بود، از طرف دیگر به جهت همت ویژه میدان که عمدتاً بازی چوگان در آن جاری ساختن می شـد و نیز ماهیت فضای شهری آن، نصیب عمده فضای گشوده میدان به طور زمین بایر پوشیدهاز شـن و ماسـه قابل انعطاف بود که در آب و هوای گرم و کم آب و کویری اصفهان بسیار موضوع ساز بود.
توسعه و گسترش بازار در پیرامون میدان نگاهی به طرح کلی میدان امام اصفهان آرم می‌دهد که‌این میدان در عین درحال حاضر که تحت عنوان یک میدان شهری عملکردی به طور کامل گوناگون با بازار عام شـهر در شمال خویش داراست، البته طراحان میدان توانسته اند با پیشرفت بازار در پیرامون میدان و محدود کردن آن با بدنه هایی که خویش یک راسته بازار بودند و در تداوم بازار عام شهر در شمال میدان محسوب می شـوند، از خصوصیت های مناسب و اثرگذار آسایش اقلیمی که در بازارهای قدیم اهل ایران وجود دارااست، در فضاهای میدان استعمال کنند.
به این شکل در چهار بدنه شـمالی، جنوبی، شرقی و غربی میدان بازارهای منظم قرار گرفته که به جهت سرپوشیده بودن خیر صرفا رهگذران را از آفتاب گرم فصل تابستان در پشتیبانی میدارد بلکه در قبال بارش های جویبار و باد نیز جانبداری بسیار قابل قبولی در بقیه فصول میباشد.
از طرفی جرزهای آجری و خشتی و سقف بازار به جهت گنجایش حرارتی بالای مصالح خویش عایق قابل قبولی در قبال گرمای فصل تابستان و سرمای فصل زمستان به حساب آورده می شود که می‌توانند دمای درونی بازار را همواره در شرایط متعادل ثبت نمایند.
به این شکل بازارهای پیرامونی میدان امام اصفهان که طولی در حدود ۱۳۰۰ متر دارا هستند، تحت عنوان بخشی از فضاهای همگانی و سرپوشیده میدان، فضایی مطلوب برای رهگذران و به کار گیری کنندگان در وقتی که فضای گشوده میدان از نگاه اقلیمی نامناسب میباشد، به وجود میاورند

گنبد باشکوه، مناره های مجلـل، ایـوان هـای بلند، گـچ بـری هـای بی بدیل مسجد غدیر بلوار معلم مشهد و ساختار آن نشانگر شایسته ترین مدل معماری اسلامی و هنرمنـدی عـصر سلجوقی و صفوی میباشد.
درها و سردرهای مسجد جامع قزوین در سده هفتم ه.ق درهای زیادی داشت، البته بعداز حمله مغول، تا زمان صفویه از احوال مسجد و درهای آن استحضار صدق در چنگ وجود ندارد.
مسجد جامع قزوین در مشرق دارنده دو در تودر تو و در شمال غرب درب دیگری دارااست.
درب شرقی که مقابل خیابان شهدا واقع مسجد غدیر فلاحی مشهد گردیده است، سردری باشکوه و مجلل دارااست که مؤسس آن ناشناخته میباشد، چون کتیبه آن ریخته گردیده و صرفا یک سطر آن مانده میباشد که خوانده میشود«برکاری کیخسرو غلام خاصه شریفه، به اتمام رسید.»
تراس مسجد به صورت مربع مستطیل، درازای آن از شرق به غرب بوده و مساحت آن متجاوز از چهار هزار متر میباشد.
در چهار جهت تراس مسجد جامع قزوین ، چهار حیاط مرتفـع قـرار داراست.
ایـوان جنوبی مسجد جامع قزوین از سایر حیاط ها برتر میباشد.
دو مناره قشنگ در دو طرف حیاط شـمالی، سـر ب مسجد بابا غدیر مشهد ـه افق کشیده میباشد.
دو گوشواره دو طرف تراس جنوبی قراردارد که طاقهای اشکوب اولیه را با خشت ساخته اند، از نصفه بـه بـالای آن را جـای پنجره ای نهاده و روی آن را سپید کرده اند.
در دو سوی هر تراس مسجد جامع قزوین ، دو رواق وقت گیر میباشد که هر رواق بـه نـام امـام جماعت یا این که پیش نمازی بود که سالها در آنجا نماز می گذاشت.
میان رواقهای جنوبی، دو صفه میباشد، یک کدام از به نـام طـاق هـارونی که بنای آن منسوب به هارون الرشید میباشد و دیگری که طاق احمدیه یا این که طاق حلاج اسم دارااست.
مسجد جامع قزوین چهـار مسجد بابا قدرت مشهد ایـوان داراست.

گلشن پردیس یکی گلشن های زیبای جمهوری اسلامی مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد ایران میباشد و به همین باعث یکی مهمترین جاهای جالب طهران محسوب میشود.

امروزه آنچه از آن گلشن های اشرافی و مجلل به عنوان گلشن پردیس شناخته می‌شود، فقط نصیب خرد و تغییر‌و تحول یافته ای از ساختار اصیل گلشن میباشد. عمارت مهم گلشن اینک به موزه سینما آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد تغییر تحول کاربری یافته میباشد

تاریخچه گلشن بهشت
عمر گلشن پردیس به سال ها پیش در حین قاجاریان گشوده می شود، طبق اوراق جان دار نزدیک به سال های 1250 تا 1264، محمد فرمان روا قاجار امر کرد تا این گلشن با دو عمارت ساخته گردد.

سال ها آن‌گاه ناصر الدین فرمان روا حجم زمین های دور رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و بر این گلشن را بیشتر و گلشن را به دخترش تحت عنوان کادو عروسی اهدا کرد، داماد ناصر الدین سلطان که خویش معماری زبر دست بود، ساختمان جنوبی گلشن را به اتمام رساند و عروسی را در همین عمارت برگزار کردند.

پس از فوت وی به‌این گلشن استیناف نشد و رو به هلاکت رفت تا اینکه یک بازرگان شیرازی این گلشن را خریداری و استارت به نوسازی کرد
در سال 1316 مکتب شاپور تجریش دراین جا دایر شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد شوید و سال ها بعد از آن این سازه به دفتر کار طرح ریزی پایکوبی های ملی تغییر تحول کاربری بخشید و نهایتا بعد از انقلاب در چنگ صدا و سیما قرار گرفت و در سال 1381 درب این عمارت با تیتر موزه سینمای کشور ایران به روی عموم گشوده شد.

روی این کتیبه ها هم، اسم امامزاده ها «سید ناصر مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و سید باصر» آمده میباشد ولی ویرایش هایی که بعدا انجام شده، آن را در یک کدام از کتیبه ها تبدیل به «سید ناصر و سید یاسر» و در دیگری «سید ناصر و سید یاصر» تبدیل نموده است.
اشعاری که روی کتیبه بالای مزار هم مندرج، نام این دو امامزاده ناصر و باصر آمده میباشد و با این بیت آغاز می شود:
ناصـرا، نوروروشنایی تو شد تابنـده باصـرا، بیان تو شد پاینـده
یا این که در مکان دیگری آمده میباشد:
در‌این مکـان دو زاده آل پیـامبر اسـت آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد آرامگـاه زاده موسـی بـن جعفر اسـت
خوابیده میباشد ناصر و باصر درین شرف رفتند همچو لۆلۆ مکنـون در‌این صـدف
همینطور ‌آغاز به ‌انگیزه کتابت کتیبه اسم‌ جای زیارتگاه سید‌باصر و سید‌ناصر بوده ولی پس از رسیدگی و پیدا‌کردن گواهی‌های دارای اعتبار علی‌الخصوص درکتاب بحر‌الانساب به مداد سید‌مرتضی، معین میشود که اسم درست امام‌زاده بزرگوار یاسر‌(ع) فرزند امام‌موسی‌کاظم(ع) میباشد. برای همین اسم جای در به عبارتی سال ۱۳۸۲ به زیارتگاه یاسر رزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و ناصر تغییر‌و تحول یافت.

روش دسترسی امام زاده یاسر ناصر
برای رفتن به آستان متبرکه امامزادگان سید ناصر و سید یاسر (ع) مشهد می‌توانید از خط یک مترو مشهد استعمال نمائید و در انتهای نماینده قانونی آباد از مترو پیاده گردیده و با ماشین کرایه ای عازم این محل گردید .نشانی امام زاده یاسر ناصر اولِ جاده طرقبه میباشد .
امامزاده یاسر ناصر در روزهای تعطیل و نا مرتب شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد هفته به عنوان مثال پنجشنبه عصر و آدینه بدلیل همهمه ورودی طرقبه نسبت با بقیه روز ها به هم ریخته خیس میباشد .

روی هم رفته بهترین فرصت مسافرت به سوباتان از میانه فروردین تا وسط شهریور می‌باشد. بهار: یکی‌از بهترین مجال‌های بازدید از این ییلاق شماره تلفن مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد قشنگ فصل بهار به ویژه فروردین ماه هست به این دلیل‌که در این زمان حوزه‌ آکنده از شقایق‌های سرخ وحشی میشودرزرو مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد و جلوه زیبایی به آن می بخشد. ولی بهتر است از اواسط فروردین به تامل مسافرت به‌این حوزه‌ بیفتید به این دلیل که سرمای هوا ممکن هست آزاردهنده باشد و بارندگی‌آدرس مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد های بهاری مشکلاتی را برای مسیر به وجود آورند. فصل تابستان: آب و هوای خنک و مطبوع و طبیعت سرسبز، چیزی هست که از تابستان سوباتان قسمت‌تان می‌شود. فصل‌پاییز و فصل زمستان: درین دو فصل هوا در سوباتان به شدت سرد میباشد و هم، مسیرمسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد رسیدن به آن و هم اقامت و گشت و گذار در حیطه مشکلاتی را خواهد داشت. کباب بره که غذای مهم اهالی سوباتان می باشد و به دلیل چرا گوسفندان در مراتع طبیعی و کیفیت بالای گوشت آنها طعم بی‌نظیری داراست. سوجا دیلَه (ساج ایچی) که از گوشت مالامال چرب گوسفند ادویه، ماست و روغن درست میگردد. پِندیرَه ویسوج که همان پنیر سرخ‌کرده و غذایی اختصاصی بهار میباشد و با برنج خورده می شود. قورتماج که از شیر نو گوسفند و در طبیعت و توسط چوپانان درست می شود. سیرجینَه که با آرد برنج یا ذرت، شیر، تخم مرغ، شکر و زردچوبه تهیه می‌شود و صبحانه اختصاصی سوباتانی‌هاست. گوزِلی بریان که همان بره بریان می‌باشد و در مهمانی‌های خاص طبخ می‌گردد. جِزلِق که تکه‌های کوچک و ترد و خوشمزه دنبه می باشد و با نان و یا برنج سرو می گردد. آرزِنا نون یا نان ذرت که با آرد ذرت و به طور فتیر پخته می‌شود. گندوما نون که نانی از آرد گندم می باشد. سوجا نون که ساج چورگی هم نام دارد و نانی میباشد که با ساج پخته شود. کِتَه نون که بر روی سنگ داغ طبخ میشود.لبنیات و تولیدات محلی گیاهان دارویی قارچ میوه نان محلی جوراب پشمی و دستکش و شال کلاه پشمی جامه‌های محلی پشمیدر گزینه معنای سوباتان دو تعبیر وجود داراست: سوباتان از دو کلمه ترکی «سو» به معنی آب و «باتان» به معنی محل فرو رفتن آب ساخته شده است. در قبلی در سوباتان چشمه‌ای وجود داشته که آب آن پس از جوشیدن دوباره باطن زمین فرو می‌رفته و به همین عامل چنین نامی به روستا داده‌اند. امروز اثری از این چشمه وجود ندارد. سوباتان برگرفته از کلمها همان گیاه گلپر میباشد که در این حوزه‌ نیز به خیر و خوبی رویش می‌کند و قابل مشاهده می‌باشد.