وضعیت خلل خطبه
نکته حائض اهمیت اين میباشد كه امام سجاد(عليه السلام) در شرايطى اين خطبه را ايراد كرد كه يزيد سرمست از باده پيروزى، مجلسى عظيم تشكيل داده و سفراى كشورهاى ديگر و همچنين اعيان و احاطه را به مسجد غدیر بلوار معلم مشهد آن مجلس فراخوانده بود.
[۳] جواب یزید به درخواست امام سجاد(ع) قبل از خلل خطبه برای بیان کردن یک پاراگراف (با غرض بیدار ساختن عموم) نشانگر این غرور و سرمستی اوست که به امام سجاد(ع) ذکر کرد به تو اذن میدهم که سخنی بگویی به شرط اینکه هذیان نگویی۔ امام فرمود: سزاوار مثل اینجانب در اینگونه مجلسی هذیان بیان مسجد غدیر فلاحی مشهد کردن وجود ندارد
و آن گاه حضرت به وی فرمود: اینجانب یک صحبت بسیار منطقی دارم، تو به اسم پیغمبر اینجا نشستهای، خودت را خلیفه پیغمبر اسلام میدانی، اینجانب سؤالم تنها این میباشد چنانچه پیغمبر درین مجلس بود و مارا که اهل بیتش هستیم بهاین موقعیت میمشاهده کرد چه مسجد بابا غدیر مشهد میاظهارکرد؟!
[۴] برخی از پژوهشگران عواملی همزیرا جوّ هنگفت ناشى از فاجعه کربلا و استبداد خشن اموى و اسارت و خستگى مهاجرت و زخم روح و جان نتایج از شهید شدن فامیل اهل بيت(عليهم السلام) به ظواهر نبايد توانى براى على بن الحسين(عليهما السلام) باقى بگذارد تا سخنان عادى خويش را به درستى بيان كند؛ به ويژه كه آن حضرت را به هم پا عمّهاش زينب عليها السلام و جمعى ديگر از قوم هاشمى به ریسمانى مسجد بابا قدرت مشهد بسته
و وارد مجلس کرده بودند؛ امّا حضرت که وارث علم و بلاغت علوى و شجاعت و جسارت حسينى میباشد؛ توانست با ادب مجموع و در غایت بلاغت و شیوایی و شرایط شناسى به معرّفى خود و بابا و جدّ خویش بپردازد و عموم غفلت زده شام را بیدار كند و حجّت را بر آنها تک تک نمايد.نکته مهم اینكه امام سجاد(عليه السلام) در شرایطى این خطبه را ايراد کرد که یزید سرمست از باده پیروزى، مجلسى کلان تشكیل داده و سفراى كشورهاى دیگر و همینطور اعیان و احاطه را به آن مجلس فراخوانده بود.[۵]
محتوا
ترجمه وشرح خطبه حضرت سجاد علیه السلام
امام سجاد(ع) در خطبه شام، آغاز خصلتها و خصوصیتهای اهل بیت را اعلامکرد و آنگاه برای معرفی خودش، به معرفی نبی(ص)، امام علی(ع) و حضرت زهرا(س) پرداخت و خویش را فرزند این سه نفر، امام حسین(ع) و حضرت خدیجه معرفی کرد. امام سجاد در معرفی اهلبیت(ع) به شش خصلت اشاره کرد که عبارتند از: دانش، حلم، سَماحت(جوانمردی)، شیوایی، شجاعت و محبت در دلهای مؤمنان؛ و این قبیله را به جهت داشتن بزرگانی زیرا فرستاده(ص)، امیرالمؤمنین(ع)، حمزه، جعفر طیار و حسنین رفیعتر از بقیه افراد میداند.[۶][یادداشت ۲]
وضعیت خلل خطبه
نکته حائض اهمیت اين میباشد كه امام سجاد(عليه السلام) در شرايطى اين خطبه را ايراد كرد كه يزيد سرمست از باده پيروزى، مجلسى عظيم تشكيل داده و سفراى كشورهاى ديگر و همچنين اعيان و احاطه را به مسجد غدیر بلوار معلم مشهد آن مجلس فراخوانده بود.
[۳] جواب یزید به درخواست امام سجاد(ع) قبل از خلل خطبه برای بیان کردن یک پاراگراف (با غرض بیدار ساختن عموم) نشانگر این غرور و سرمستی اوست که به امام سجاد(ع) ذکر کرد به تو اذن میدهم که سخنی بگویی به شرط اینکه هذیان نگویی۔ امام فرمود: سزاوار مثل اینجانب در اینگونه مجلسی هذیان بیان مسجد غدیر فلاحی مشهد کردن وجود ندارد
و آن گاه حضرت به وی فرمود: اینجانب یک صحبت بسیار منطقی دارم، تو به اسم پیغمبر اینجا نشستهای، خودت را خلیفه پیغمبر اسلام میدانی، اینجانب سؤالم تنها این میباشد چنانچه پیغمبر درین مجلس بود و مارا که اهل بیتش هستیم بهاین موقعیت میمشاهده کرد چه مسجد بابا غدیر مشهد میاظهارکرد؟!
[۴] برخی از پژوهشگران عواملی همزیرا جوّ هنگفت ناشى از فاجعه کربلا و استبداد خشن اموى و اسارت و خستگى مهاجرت و زخم روح و جان نتایج از شهید شدن فامیل اهل بيت(عليهم السلام) به ظواهر نبايد توانى براى على بن الحسين(عليهما السلام) باقى بگذارد تا سخنان عادى خويش را به درستى بيان كند؛ به ويژه كه آن حضرت را به هم پا عمّهاش زينب عليها السلام و جمعى ديگر از قوم هاشمى به ریسمانى مسجد بابا قدرت مشهد بسته
و وارد مجلس کرده بودند؛ امّا حضرت که وارث علم و بلاغت علوى و شجاعت و جسارت حسينى میباشد؛ توانست با ادب مجموع و در غایت بلاغت و شیوایی و شرایط شناسى به معرّفى خود و بابا و جدّ خویش بپردازد و عموم غفلت زده شام را بیدار كند و حجّت را بر آنها تک تک نمايد.نکته مهم اینكه امام سجاد(عليه السلام) در شرایطى این خطبه را ايراد کرد که یزید سرمست از باده پیروزى، مجلسى کلان تشكیل داده و سفراى كشورهاى دیگر و همینطور اعیان و احاطه را به آن مجلس فراخوانده بود.[۵]
محتوا
ترجمه وشرح خطبه حضرت سجاد علیه السلام
امام سجاد(ع) در خطبه شام، آغاز خصلتها و خصوصیتهای اهل بیت را اعلامکرد و آنگاه برای معرفی خودش، به معرفی نبی(ص)، امام علی(ع) و حضرت زهرا(س) پرداخت و خویش را فرزند این سه نفر، امام حسین(ع) و حضرت خدیجه معرفی کرد. امام سجاد در معرفی اهلبیت(ع) به شش خصلت اشاره کرد که عبارتند از: دانش، حلم، سَماحت(جوانمردی)، شیوایی، شجاعت و محبت در دلهای مؤمنان؛ و این قبیله را به جهت داشتن بزرگانی زیرا فرستاده(ص)، امیرالمؤمنین(ع)، حمزه، جعفر طیار و حسنین رفیعتر از بقیه افراد میداند.[۶][یادداشت ۲]

مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد؛ راهنمای حضور در مراسم مذهبی و برنامههای مناسبتی